Çekeleşme 3: Hudaýyň ýüze çykyşy

Aşakdaky ýazylanlar birinji gezek okalanda düşünmek kyn düşse gerek. Ýöne ara alyp maslahatlaşylýan soragyň wajyplygy öwrenýän dersleriňiziň dowamynda has aýdyň bolar. Mukaddes Kitabyň Hudaýyň özi babatyndaky esasy ylhamy baradaky doly düýünjä eýe bolmagyňyz üçin biz bu soragyň üstünde durup geçmegi makul bildik.

Hudaýyň Özüni „aýan” etmek ýa-da Özüni görkezmek isleýän her bir adamsynda Hudaýyň Ady bolup biler. Şonuň üçin adamlar we Perişdeler hem edil Isa ýaly Taňrynyň Adyny göterip bilerler. Bu Mukaddes Kitabyň bize açýan wajyp esasydyr. Mysal üçin ogul öz atasynyň adyny göterip bilýär. Çünki onda öz atasy bilen kesgitli meňzeşligi bardyr. Şeýlelikde kompaniýanyň başlygy hem öz kompaniýasynyň adyndan gepläp bilýändir. Eger-de ol munuň ýaly ady göterýän kompaniýada işlese we Jenap Uliweriň özi bolmasa-da, Ol kimdir birine iş boýunça telefon edip: „Alýo, bu „Unilewer” bu ýerde” diýip aýdyp biler. Isa bilen hem edil şeýle bolupdy.

Taňrynyň Adyny göterýän Perişdeler

Çykyş Kitabyň 23:20, 21 aýdylşy ýaly Hudaý Perişdäniň olaryň öňünden gitjekdigini Ysraýyl halkyna aýtdy. "Meniň Adym ondadyr", diýlip olara aýdylypdy. Hudaýyň şahsy ady – Ýahwedir. Şonuň üçin Perişde hem Ýahwe adyny göteripdir we Ýahwe ýa-da Reb diýlip bilipdir. Çykyş Kitabyň 33:20 adamlardan hiç biriniň Hudaýyň ýüzüni görüp hem-de diri galyp bilmeýändigi aýdylýar. Ýöne Çykyş Kitabyň 33:11 biz : " Şonda Reb biriniň öz dösty bilen gürleşişi ýaly Musa bilen ýüzbe-şüz sözleşdi", ýagny zoraýakdan bolmadyk dostlukly äheňde sözleşdi. Bu Reb Ýahweniň hut Özi bolmandy. Çünki adamlardan hiç biri Hudaýyň Özüni görüp bilýän däldir. Bu Taňrynyň Adyny özünde göterýän Perişde bolupdy. Şeýlelikde, bu hakykatda Perişde bolsa-da, biz Musa bilen sözleşen Reb barada okaýarys. „Hudaý” we „Reb” sözleriniň Hudaýyň Özüne bolman, eýsem Perişdelere degişli bolýan birnäçe başga mysallar hem köpdür. Anyk mysallaryň biri-de barlyk Kitabyň 1:26 berlendir: "We Hudaý (Perişdeler) diýdi: Öz keşbimize görä adamy ýaradalyň".

Taňrynyň Adyny göterýän adamlar

Ýokarda aýdylan zatlaryň ählisini düşündirmek üçin örän peýdaly bolan bölümleriň biri hem Ýahýa 10:34-36. Bu ýerde ýewreýler ýalňyşlyk goýberdiler. Bu ýalňyşlygy häzir hem köp „mesihi” diýilýänler goýberýändirler. Olar Isanyň özüne Hudaýyň hut Özi diýip aýdandygyny pikir edipdirler. Isa: „Siziň kanunyňyzda ýazylan dälmidir eýsem: “Men aýtdym: sizmi hudaýlar?” eger-de ol hudaýlar diýip atlandyran bolsa...siz (men barada): „Hudaýa dil ýetirýärsiň” diýýärsiňiz, sebäbi men: “Menmi Taňrynyň Ogly?” diýip aýdypdym” diýip, buklarz düyetdi. Isa hakzkatdan hem: „Köne Ähtde adamlara „Hudaýlar” diýýärler”; Men Özümiň diňe Taňrynyň Ogludygyny aýdýaryn; ýöne näme üçin siz beýle lapykeç bolýarsyňyz?” diýýär. Hakykatda, Isa Zebur 81-däki aýatlary gaýtalaýar. Çünki munda Ysraýylyň kazylaryna „Hudaýlar” diýlipdir.

Görkezilişi ýaly, Hudaýyň doly ady gadymy ýewreý dilinde „Ýahwe Ellohimdir”. Bu „Men köp kuwwatlylarda aýan bolaryn” diýmekligi aňladýandyr. Hakyky ynanýanlar – bu şol köp kuwwatlylardyr, ýagny kesgitli manyda bu durmuşda we has doly manyda Taňrynyň Şalygynda diýmekdir. Bularyň bary Işaýa 64:4 we 1 Korintoslylar 2:9 aýatlarynyň deňeşdirilmesinde anyk görkezilendir. "Çünki asyrdan eşidilen däldir, gulak goýulan däldir, we hiç bir göz umyt baglaýanlar üçin şonça zady edip biljek Senden özge başga hudaýy gören hem däldir". Pawlus muny 1 Korintoslylarda 2:9-10 şeýle beýan edýär: "Emma ýazylyşy ýaly: "Hudaýyň Özüni söýenler üçin taýýarlan zatlaryny ne göz görendir, ne gulak eşidendir, ne-de adam ýüregi hyýal edendir". Bize bolsa Hudaý muny Öz Ruhy arkaly aýan etdi". Işaýa 64 bölüm Hudaýyň ynanýanlar üçin taýýarlan zadyny Özünden başga hiç kimiň düşünip bilmejekdigini aýdýar. Ýöne 1 Korintoslylar 2:10 aýat bularyň barynyň bize aýan edilendigini tassklaýar. Şonuň üçin bu manyda aýdylanda biz „Hudaý” bolup bilýäris, ýagny Hudaýyň hut Özi däl-de, ýöne Onuň adyna suwa çokundyrylmadan we Hakykata göz ýetirilmeden soňra Hudaýy aýan etmegimiz bilendir.

Isa we Taňrynyň Ady

Isanyň Hudaýyň Ogly hem-de Onuň ýokary derejedäki adamlara aýan bolmasy hökmünde Taňrynyň Adyny götermeli bolandygy geň däldir. Ol: „Men Atamyň adyndan geldim” (Ýahýa 5:43) diýip bilipdir. Özüniň boýun bolmasyndan soňra Isa Asmana göterilipdir we Hudaý „Oňa ähli atdan belent ady” Ýahwe adyny – Hudaýyň Özüniň adyny berdi (Filipililer 2:9). Ynha şonuň üçin hem biz Isanyň sözlerini Ylham 3:12 şeýle okaýarys: „Onuň maňlaýyna (ynanýana) Hudaýymyň adyny...Öz täze adymy ýazaryn”. Haklaşyk güni Isa bize Taňrynyň Adyny berer. Şonda biz Hudaýyň adyny doly derejede götereris. Ol bu ada „Öz täze Adym” diýýär. Isanyň Öz Ylhamyny Asmana göterilenden birnäçe ýyl geçenden soňra berendigini göz öňüne tutyň. Bu barada Filipililer 2:9 aýdylýar. Şonuň üçin Ol Taňrynyň Adyny „Meniň täze Adym” diýip bilýär. Bu Oňa berlen soňky atdyr. Indi biz Işaýa 9:6 aýatlaryna dogry düşünip bilýäris. Bu bize: „Oňa at: Täsin, Maslahatçy, berk Hudaý, ebediliň Atasy...” diýip aýdýandyr. Bu Isanyň Hudaýyň ähli atlaryny göterjekdiginiň, Hudaýyň bize aýan etjek ylhamlarynyň doly ýüze çykmasy boljakdygynyň weliligidir. Bu manyda Oňa „Emmanuýel” ady dakyldy. Ol Hudaýyň hut Özi bolmasa-da, bu „Hudaý biziň bilendir” diýmekligi aňladýandyr.